Τα ψηφιακά νομίσματα

Παραμερείστε. Μια νέα Δημοκρατία ανατέλλει. Η Δημοκρατία του Διαδικτύου.

Βίνσεντ Βαν Γκόγκ, 1889, Έναστρη Νύχτα (Λεπτομέρεια)


Συνέχεια εκ του προηγουμένου...

Λέγαμε, λοιπόν, ότι όλοι σήμερα χρησιμοποιούμε ψηφιακά νομίσματα και έχουμε ψηφιακό πορτοφόλι. Αν διαφωνείτε, κακώς διαφωνείτε. Ειδικά οι μισθωτοί και οι συνταξιούχοι. Όταν κάθε 1η του μήνα πληρώνεστε το μισθό σας, τι ακριβώς νομίζετε ότι γίνεται; Έχετε καταλάβει;

Μια ψηφιακή πληρωμή! Αυτό γίνεται. Ο εργοδότης σας "μεταφέρει" ψηφιακά, νομίσματα από το δικό του ψηφιακό πορτοφόλι, τον τραπεζικό του λογαριασμό, στο δικό σας ψηφιακό πορτοφόλι, τον δικό σας τραπεζικό λογαριασμό.

Δεν υπάρχουν λεφτά, δεν υπάρχει χρήμα, δεν υπάρχει τίποτα! Αυτό που γίνεται είναι μια εγγραφή σε κάποιον μακρινό υπολογιστή... Τίποτα άλλο!

Μετά από αυτή την ψηφιακή εγγραφή, εσείς, χρησιμοποιείτε το ψηφιακό σας πορτοφόλι και μεταφέρετε τα ψηφιακά σας νομίσματα σε άλλα ψηφιακά πορτοφόλια. Με ποιο τρόπο; Πληρώνοντας τους λογαριασμούς σας, αγοράζοντας προϊόντα, υπηρεσίες... Σε ποιο από τα παραπάνω διαφωνείτε;

Δείτε τη μεγάλη εικόνα: Σήμερα, μόνο το 8% των παγκόσμιων συναλλαγών γίνεται με πραγματικά νομίσματα, με χρήματα. Το 92% των παγκόσμιων συναλλαγών, γίνεται ιδεατά, χωρίς λεφτά.

Η ...κουτάλα!

Τωρα που καταλάβατε πόσο βαθιά, έστω και άθελά σας, είστε στην τεχνολογία, δεν θα σας φανεί παράξενο, αν σας πούμε, ότι οι κυβερνήσεις (Σουηδία, Λιθουανία, Τυνησία, Κίνα αλλά και η Ευρωπαϊκή Ένωση) εξετάζουν πολύ σοβαρά να αντικαταστήσουν το νόμισμά τους με ένα, εντελώς νέο, ψηφιακό νόμισμα.

Η κεντρική ιδέα είναι απλή: Αφού, ούτως ή άλλως, τα πάντα γίνονται ψηφιακά, γιατί να μην έχουμε και ένα ψηφιακό νόμισμα;

Το ψηφιακό νόμισμα έχει πολλά χαρίσματα και ελάχιστα μειονεκτήματα. Δεν παραχαράσσεται, δεν φθείρεται, η παραγωγή του στοιχίζει ελάχιστα, δεν χρειάζεται ιδιαίτερους χώρους φύλαξης κ.λπ. και εννοείται ότι ελέγχεται κεντρικά. Από κάποιο κεντρικό σημείο π.χ. Την Κεντρική Τράπεζα.

Το τελευταίο είναι πολύ σημαντικό. Ο έλεγχος του νομίσματος από μια Κεντρική Αρχή είναι απαραίτητο συστατικό για να μπορούν τα κράτη να ασκούν οικονομική πολιτική. Να καθορίζουν δηλ. τον τρόπο λειτουργίας των Τραπεζών, το πόσα νομίσματα κυκλοφορούν, να φορολογούν τους πολίτες κ.λπ. κ.λπ.

Βεβαίως, υπάρχει και ένας ενδόμυχος φόβος. Θέλουν να προλάβουν τις καταστάσεις.

Ξέρουν πολύ καλά ότι εκεί έξω μια νεα Δημοκρατία έχει ανατείλει. Η Δημοκρατία του Διαδικτύου!

Η κρυπτογραφία και η ...Δημοκρατία

Όταν το 1991, το διαδίκτυο έφυγε από τα Πανεπιστήμια και τους στρατιωτικούς και πέρασε σε εμάς, το πρώτο ζητούμενο για τις αρχές, την εξουσία, ήταν να το ελέγξουν. Σε αυτή την πρόθεση, οι προγραμματιστές αντέταξαν μία μέθοδο που είναι γνωστή εδώ και χιλιάδες χρόνια: Την κρυπτογραφία!

Οι βασικές αρχές και ο σκοπός της κρυπτογραφίας είναι ίδιες, εδώ και αιώνες: Να επιτρέψει σε δυο ή/και περισσότερα άτομα να επικοινωνήσουν μεταξύ τους αδιάβλητα, χωρίς δηλ. κάποιος τρίτος να μπορεί να διαβάσει τα μηνύματά τους.

Αυτή η επιθυμία των ανθρώπων δεν ήταν κάτι καινούριο. Το καινούριο ήταν οι υπολογιστές. Οι προγραμματιστές, μέσω των υπολογιστών, δημιουργούσαν τόσο πολύπλοκους μαθηματικούς αλγόριθμους και συναρτήσεις που ήταν αδύνατο στις αρχές να σπάσουν τον κώδικα και να διαβάσουν το μήνυμα!

Το χειρότερο απ' όλα για τις αρχές ήταν ότι, όλες οι νέες ιδέες και τα προγράμματα προέρχονταν, κατά κύριο λόγο, από φοιτητές.

Οι φοιτητές, αμόλυντοι από την εξουσία και με όλη τη δροσιά της νιότης τους, δεν κράταγαν τις ανακαλύψεις για τον εαυτό τους. Εμφορούμενοι από τα ιδανικά της ηλικίας (Δημοκρατία, Ελευθερία λόγου, Ισότητα, Ελεύθερη διακίνηση ιδεών) διέθεταν τις ανακαλύψεις, μέσω διαδικτύου*, σε όλους τους υπόλοιπους!

Οι υπόλοιποι, οι άλλοι φοιτητές, έπαιρναν τον κώδικα του προγράμματος, τον βελτίωναν και τον επέστρεφαν και πάλι στη κοινότητα. Πώς να τα βγάλει πέρα η κάθε εξουσία όταν τόσα πολλά λαμπρά μυαλά συνεργάζονταν μεταξύ τους;

Για να καταλάβετε πόσο σημαντική είναι η κρυπτογραφία, αρκεί να δείτε το εύρος χρήσης της. Σήμερα, εφαρμόζεται σε: Στρατιωτικά δίκτυα, διπλωματικές επικοινωνίες, κινητή τηλεφωνία, τράπεζες, πιστωτικές κάρτες, συναγερμούς, emails, δορυφορική τηλεόραση κ.λπ. κ.λπ.

Και ποια είναι η τελευταία εφαρμογή της κρυπτογραφίας; Καλά μαντέψατε. Οι συναλλαγές και τα νομίσματα!

*Το 1991, ένας νεαρός, ο Phil Zimmermann, έφτιαξε έναν αλγόριθμο κρυπτογράφησης που τον ονόμασε PGP (Pretty Good Privacy=Πολύ καλό απόρρητο). Ήταν, όντως, καλό; Ήταν! Ήταν τόσο καλό που η κυβέρνηση των ΗΠΑ το θεώρησε "Πολεμικό Όπλο" και απαγόρευσε (!!) τη μετάδοσή του έξω από τα σύνορα των ΗΠΑ. Και τι έκανε ο Zimmermann; Έγραψε τον κώδικα σε ένα βιβλίο 60 σελίδων! Η ελευθερία του λόγου, θεωρητικά τουλάχιστον, είναι απαραβίαστη. Το βιβλίο μπορούσε ο καθένας να το αγοράσει και να διαβάσει τον κώδικα! Αυτό έκαναν και αυτοί που δεν ζούσαν στην Αμερική και δεν τους έπιανε η απαγόρευση. Το αγόρασαν, ξαναέφτιαξαν το πρόγραμμα και το μετέδωσαν σε όλο τον κόσμο μέσω του διαδικτύου.

Η αρχή του τέλους

Η αντίδραση, και η νίκη των προγραμματιστών, στην προσπάθεια της εξουσίας να ελέγξει το διαδίκτυο δεν σταμάτησε στην κρυπτογράφηση. Πέρασε στην αντεπίθεση. Ο στόχος που μπήκε ήταν να χτυπήσουν την εξουσία εκεί που πονάει περισσότερο. Στο χρηματοπιστωτικό σύστημα.

Να δημιουργήσουν δηλ. ένα σύστημα συναλλαγών που να μην ελέγχεται από κανέναν. Γι αυτό το λόγο φτιάχνεται μια λίστα αλληλογραφίας με τίτλο cyberpanks (=τεχνοφρικιά) όπου ο καθένας μπορεί να καταθέσει τις προτάσεις του.

Ήδη, από το 1992, πολλές ιδέες πέσανε στο τραπέζι. Το 1998, ο φοιτητής Wei Dai εισάγει για πρώτη φορά τον όρο "κρυπτονόμισμα" και μαζί με τον απόφοιτο Nick Szabo θέτουν τις βάσεις για ένα νέο, ψηφιακό, νόμισμα.

Όλες οι προτάσεις, όμως, δεν γίνονται πράξη επειδή δεν μπορούν να απαντήσουν σε δυο θεμελιώδη ερωτήματα:

  1. Πώς θα δημιουργήσουμε νομίσματα από το μηδέν, από το τίποτα;
  2. Πώς θα αποφύγουμε τη διπλή εκτέλεση μιας συναλλαγής; Με ποιο τρόπο δηλ. οι συναλλαγές θα είναι μοναδικές, χωρίς την επιβεβαίωση από κάποια κεντρική αρχή, από κάποιο κεντρικό σημείο;

Ώσπου, την 1η Νοεμβρίου του 2008, ένας άγνωστος που υπέγραφε ως Satoshi Nakamoto υπέβαλε μια πρόταση με τίτλο «Βitcoin: A Peer-to-Peer Electronic Cash System» (=Ψηφιακό Νόμισμα: Ένα ισότιμο ηλεκτρονικό σύστημα πληρωμών). Η πρόταση*, μόλις 9 σελίδες, απαντούσε στα θεμελιώδη ερωτήματα!

Βάζοντας τη πρόταση του Nakamoto δίπλα στις υπόλοιπες επιτυγχάνονταν όλοι οι στόχοι: Κρυπτογράφηση, ακεραιότητα συναλλαγών, διαφάνεια, ισότιμες σχέσεις, ελεύθερος κώδικας, πρόσβαση για όλους....

Η πρόταση ήταν τόσο απλή και τόσο καλοδουλεμένη που άρχισε να δουλεύει από μόνη της! Ο Satoshi Nakamoto δεν εμφανίστηκε ποτέ ξανά!

*Αν θέλετε να δείτε την πρόταση του Satoshi Nakamoto πατήστε εδώ

Προηγούμενο κεφάλαιο: Όλα είναι στο μυαλό μας! - Επόμενο κεφάλαιο: Πώς λειτουργεί το Bitcoin;